Danh mục 25 loại thiết bị STEM THPT (Phụ lục 3 Thông tư 86): Trọng tâm AI, IoT và Hệ thống nhúng

Trong khuôn khổ Thông tư số 86/2026/TT-BGDĐT của Bộ Giáo dục và Đào tạo, Phụ lục 3 xác lập Danh mục khung thiết bị giáo dục STEM cấp Trung học phổ thông (THPT) với quy mô toàn diện nhất gồm 25 loại thiết bị. Toàn bộ danh mục được thiết kế đồng bộ theo 4 nhóm chức năng sư phạm:

1. Khám phá, đo lường và thực nghiệm khoa học (13 loại)
2. Thiết kế kĩ thuật và chế tạo (8 loại)
3. Lập trình và robot giáo dục (1 loại)
4. Công nghệ số, trí tuệ nhân tạo (AI) và Internet vạn vật (IoT) (3 loại)

Bước vào cấp THPT (lớp 10, 11, 12), hoạt động giáo dục STEM gắn liền mật thiết với định hướng nghề nghiệp kỹ thuật công nghệ, đào tạo nhân lực bán dẫn theo Quyết định 1017/QĐ-TTg và các cuộc thi Khoa học kỹ thuật (ViSEF). Bài viết này nằm trong cẩm nang Hướng dẫn triển khai trang bị thiết bị STEM theo Thông tư 86/2026/TT-BGDĐT, giúp các trường THPT bóc tách chi tiết từng nhóm thiết bị theo công thức chuẩn hóa 4 dòng, kèm dự toán cấu hình phòng Lab chuyên sâu.

Bảng tổng hợp 4 nhóm thiết bị STEM THPT theo Phụ lục 3

1. Nhóm Khám phá, đo lường và thực nghiệm khoa học (13 loại)

Phục vụ các bài thực hành chuyên sâu môn Vật lí, Hóa học, Sinh học theo Chương trình GDPT 2018, giúp học sinh nghiên cứu thực nghiệm với độ chính xác cao.

1.1. Hệ thống thu thập và phân tích dữ liệu cảm biến đa kênh (Data Logger)

• Yêu cầu kỹ thuật theo Phụ lục 3: Bộ xử lý trung tâm hỗ trợ thu nhận tín hiệu đồng thời từ 4–8 kênh cảm biến; tần số lấy mẫu cao (lên đến 100 kHz); kết nối máy tính qua USB/Bluetooth; phần mềm hiển thị đồ thị và xử lý số liệu thống kê.
• Ứng dụng dạy học: Thực hành Vật lí 10 (Chuyển động biến đổi, Dao động điều hòa), Vật lí 11 (Sóng điện từ, Mạch điện xoay chiều), nghiên cứu tốc độ phản ứng hóa học (Hóa học 10).
• Thiết bị gợi ý tại Hoàng Phúc JSC: Bộ thu nhận dữ liệu số hóa đa kênh kèm phần mềm phân tích đồ thị chuyên dụng.
• Định mức trang bị: 6 – 8 bộ/phòng (mỗi nhóm 4–6 học sinh 1 bộ).

1.2. Bộ cảm biến chuyên sâu (Quang phổ, nồng độ CO2/O2, điện thế thế hệ mới)

• Yêu cầu kỹ thuật theo Phụ lục 3: Cảm biến quang phổ kế đo độ hấp thụ ánh sáng dải bước sóng 380–750nm; cảm biến khí CO2/O2 độ nhạy cao; cảm biến dòng điện micro-ampe (µA).
• Ứng dụng dạy học: Thí nghiệm quang hợp và hô hấp tế bào (Sinh học 11); xác định nồng độ dung dịch theo định luật Beer-Lambert (Hóa học 11); đo suất điện động và điện trở trong nguồn điện (Vật lí 11).
• Thiết bị gợi ý tại Hoàng Phúc JSC: Hệ thống cảm biến quang phổ và cảm biến đo khí số hóa giáo dục.
• Định mức trang bị: 6 – 8 bộ/phòng.

2. Nhóm Thiết kế kĩ thuật và chế tạo (8 loại)

Trọng tâm phục vụ môn Công nghệ THPT (định hướng Công nghệ Công nghiệp) và các dự án sáng tạo kỹ thuật.

2.1. Máy gia công cắt/khắc Laser và tạo mẫu CNC để bàn

• Yêu cầu kỹ thuật theo Phụ lục 3: Máy gia công kích thước để bàn an toàn; vùng làm việc tối thiểu 300x300mm; hệ thống che chắn kín bảo vệ mắt học sinh chuẩn Laser Class 1; quạt hút khói và lọc khí thải chuyên dụng; phần mềm điều khiển trực quan từ bản vẽ CAD/CAM.
• Ứng dụng dạy học: Môn Công nghệ 11 (Công nghệ cơ khí): học sinh tự thiết kế bản vẽ kỹ thuật trên máy tính, xuất file cắt laser mô hình kết cấu chịu lực, khung robot hoặc vỏ hộp mạch điện tử. Thầy cô có thể tham khảo giáo án thực tế: Dự án STEM: Thiết kế và chế tạo mô hình kết cấu chịu lực bằng máy CNC và Laser (Công nghệ 11 - Vật lí 11).
• Thiết bị gợi ý tại Hoàng Phúc JSC: Máy cắt/khắc Laser giáo dục buồng kín tích hợp hệ thống lọc khói an toàn.
• Định mức trang bị: 1 máy/phòng dùng chung cho toàn lớp.

2.2. Hệ thống máy in 3D công nghiệp thu nhỏ (FDM / SLA)

• Yêu cầu kỹ thuật theo Phụ lục 3: Máy in 3D độ chính xác cao (sai số dưới 0.1mm); buồng nhiệt kín hoàn toàn có lọc khí than hoạt tính; khả năng in nhiều loại vật liệu kỹ thuật (PLA, PETG, ABS, TPU); cơ chế tự cân bàn thông minh.
• Ứng dụng dạy học: Chế tạo các chi tiết cơ khí phức tạp (khớp nối cầu, bánh răng nghiêng, cánh quạt tuabin) phục vụ các đề tài nghiên cứu ViSEF.
• Thiết bị gợi ý tại Hoàng Phúc JSC: Máy in 3D buồng kín công nghiệp thu nhỏ chuyên dụng cho trường THPT.
• Định mức trang bị: 1 – 2 máy/phòng.

2.3. Bộ công cụ chế tạo mạch in điện tử và dụng cụ hàn thiếc an toàn

• Yêu cầu kỹ thuật theo Phụ lục 3: Trạm hàn thiếc điều chỉnh nhiệt độ hiển thị số có hút khói cục bộ; máy phay mạch in PCB mini hoặc bộ kít tạo mạch in không dùng hóa chất độc hại; đồng hồ vạn năng số (DMM); bộ dụng cụ gia công linh kiện dán (SMD).
• Ứng dụng dạy học: Môn Công nghệ 12 (Kỹ thuật Điện - Điện tử): học sinh thiết kế sơ đồ nguyên lý trên phần mềm EDA (như Altium/EasyEDA), tự làm mạch in và hàn ráp linh kiện thành sản phẩm thực tế.
• Thiết bị gợi ý tại Hoàng Phúc JSC: Trạm hàn an toàn chống tĩnh điện và Bộ dụng cụ vật tư điện tử Seeed Studio Grove Beginner Kit.
• Định mức trang bị: 6 – 8 trạm/phòng.

3. Nhóm Lập trình và robot giáo dục (1 loại)

Phục vụ chuyên đề Robotics và Tự động hóa trong môn Tin học 11, Tin học 12 và đội tuyển thi Robothon, WRO, VEX.

3.1. Hệ thống Robot công nghiệp mô phỏng và tay máy đa bậc tự do

• Yêu cầu kỹ thuật theo Phụ lục 3: Cánh tay robot 4 đến 6 bậc tự do (4-6 DOF); sử dụng động cơ bước hoặc servo kim loại phản hồi vị trí chính xác; trang bị đầu gắp linh hoạt (kẹp cơ khí, đầu hút chân không, bút vẽ); tích hợp bo mạch điều khiển công suất mạnh; lập trình trực tiếp bằng Python, C++ hoặc ROS (Robot Operating System).
• Ứng dụng dạy học: Mô phỏng dây chuyền phân loại, đóng gói tự động trong nhà máy thông minh; học sinh lập trình tính toán động học thuận/nghịch và thuật toán điều khiển chuyển động không gian. Kế hoạch bài dạy mẫu có sẵn tại Góc STEM: Dự án STEM: Cánh tay robot phân loại sản phẩm bằng thị giác máy tính AI (Tin học 12 - Công nghệ 12).
• Thiết bị gợi ý tại Hoàng Phúc JSC: Bộ thiết bị robot 10 trong 1 Ultimate 2.0 hoặc Robot giáo dục có tay gắp RoboMaster EP Core.
• Định mức trang bị: 6 – 8 bộ/phòng (mỗi nhóm 1 hệ thống tay máy hoặc robot đa năng).

4. Nhóm Công nghệ số, Trí tuệ nhân tạo (AI) và IoT (3 loại)

Nhóm công nghệ mũi nhọn định hình năng lực số cho học sinh THPT trong kỷ nguyên số hóa.

4.1. Hệ thống xử lý Trí tuệ nhân tạo và Thị giác máy tính biên (Edge AI System)

• Yêu cầu kỹ thuật theo Phụ lục 3: Máy tính đơn bo cấu hình cao tích hợp bộ vi xử lý nơ-ron (NPU) từ 2 đến 4 TOPS hoặc máy tính nhúng chuyên dụng; camera chuẩn HD/4K góc rộng; cài đặt sẵn hệ điều hành Linux và thư viện AI phổ biến (OpenCV, TensorFlow Lite, YOLO); hỗ trợ nhận diện cử chỉ, nhận diện khuôn mặt, phân loại vật thể theo thời gian thực.
• Ứng dụng dạy học: Chuyên đề Trí tuệ nhân tạo (Tin học 12): học sinh huấn luyện mô hình học máy (Machine Learning), thu thập tập dữ liệu mẫu và triển khai thuật toán thị giác AI điều khiển cánh tay robot phân loại sản phẩm.
• Thiết bị gợi ý tại Hoàng Phúc JSC: Module Edge AI Vision kết hợp Camera thông minh và Máy tính nhúng giáo dục.
• Định mức trang bị: 6 – 8 bộ/phòng.

4.2. Bộ kít học tập IoT chuyên sâu kết nối Điện toán đám mây

• Yêu cầu kỹ thuật theo Phụ lục 3: Bo mạch vi xử lý nhúng hỗ trợ song song Wi-Fi, Bluetooth và mạng diện rộng công suất thấp (LoRaWAN/Zigbee); tích hợp chuỗi cảm biến môi trường số hóa (bụi mịn PM2.5, khí CO, nhiệt độ, độ ẩm); kết nối và quản trị dữ liệu trên Cloud Server qua giao thức MQTT.
• Ứng dụng dạy học: Dự án STEM cấp trường và cấp tỉnh: "Trạm quan trắc môi trường học đường IoT thời gian thực", "Mô hình nông nghiệp công nghệ cao điều khiển từ xa qua Dashboard web/app".
• Thiết bị gợi ý tại Hoàng Phúc JSC: Bộ học tập IoT khoa học thông minh ELECFREAKS Smart Science IoT Kit hoặc Bộ kit IoT Smart Farm ESP32 KS0567.
• Định mức trang bị: 6 – 8 bộ/phòng.

4.3. Sa bàn tích hợp dây chuyền sản xuất tự động thông minh (Smart Factory / Smart City)

• Yêu cầu kỹ thuật theo Phụ lục 3: Sa bàn mô hình kích thước lớn (2.0m x 3.0m); tích hợp băng chuyền tải hàng tự động, cảm biến quang điện đếm sản phẩm, trạm tay máy gắp hàng và hệ thống xe tự hành AGV vận chuyển hàng hóa.
• Ứng dụng dạy học: Môi trường thực nghiệm liên môn Tin học – Công nghệ – Vật lí, giúp học sinh trải nghiệm toàn bộ quy trình vận hành của một nhà máy tự động hóa thời kỳ công nghiệp 4.0.
• Thiết bị gợi ý tại Hoàng Phúc JSC: Sa bàn dây chuyền tự động hóa Smart Factory thu nhỏ.
• Định mức trang bị: 1 sa bàn lớn trung tâm đặt tại phòng Lab STEM.

Dự toán cấu hình mẫu phòng Lab STEM – AI THPT chuẩn hóa (35–45 học sinh)

Căn cứ theo 3 mức độ trang bị thiết bị STEM và kinh nghiệm lập dự toán phòng STEM kiềng 3 chân, cấu hình phòng Lab THPT chuyên sâu gồm:

Để nhận danh mục 25 loại thiết bị chi tiết theo Phụ lục 3 Thông tư 86/2026/TT-BGDĐT cùng bảng dự toán phân kỳ phù hợp ngân sách, Quý trường vui lòng gửi yêu cầu khảo sát tại trang Báo giá thiết bị hoặc liên hệ trực tiếp Hotline: 0919 722 305 để được hỗ trợ chuyên sâu.