Cuộc thi Astro Pi 2026/27: Lập trình Python để gửi code lên Trạm Vũ trụ Quốc tế

Cơ hội lập trình ngoài vũ trụ cho học sinh

Cuộc thi Astro Pi 2026/27 là một dự án giáo dục của Cơ quan Vũ trụ châu Âu (ESA) phối hợp với Raspberry Pi Foundation, dành cho học sinh trẻ ở châu Âu và Canada. Đây là bối cảnh lý tưởng để giáo viên Tin học và câu lạc bộ lập trình Python tìm nguồn cảm hứng, thiết kế hoạt động học tập thực tiễn kết nối lập trình với khoa học không gian.

Cuộc thi gồm hai hạng mục riêng biệt:

Mission Zero: Pixel Art Quỹ đạo

Hạng mục này được thiết kế cho học sinh nhỏ tuổi (lớp 4–9), những bạn chưa có kinh nghiệm lập trình. Học sinh viết code Python đơn giản để tạo hình ảnh pixel art với các màu sắc và chế độ hoạt hình khác nhau. Trang web hỗ trợ cung cấp sẵn mẫu code và hướng dẫn từng bước, giúp học sinh dễ dàng bắt đầu. Thay vì yêu cầu học sinh viết từ đầu, họ có thể sửa đổi ví dụ có sẵn — thay đổi màu sắc, thêm khung hình hoặc thiết kế tác phẩm hoàn toàn mới. Mục tiêu là làm quen với cú pháp Python, vòng lặp, điều kiện và cách hoạt động của hình ảnh số trong lập trình.

Mission Space Lab: Khoa Học Dữ Liệu Vệ tinh

Hạng mục này nhắm tới học sinh lớp tuổi khác (lớp 7–12) với kỳ vọng cao hơn. Đội chơi (2–6 người) viết chương trình Python để ghi dữ liệu từ cảm biến hoặc camera trên Trạm Vũ trụ Quốc tế, ở độ cao khoảng 400 km. Các dự án có thể giám sát thảm thực vật toàn cầu bằng chỉ số NDVI (Normalized Difference Vegetation Index), tính vận tốc quỹ đạo của trạm, hoặc khám phá các câu hỏi khoa học ban đầu của đội. Mỗi chương trình hợp lệ được đảm bảo 10 phút bay trên ISS để thu thập dữ liệu thực. Sau đó, đội phân tích kết quả, vẽ đồ thị và rút ra kết luận khoa học.

Giá trị giáo dục và ý tưởng triển khai

Cuộc thi này kết hợp ba yếu tố mạnh mẽ: lập trình thực tiễn, khoa học dữ liệu và khảo sát địa lí từ vệ tinh. Giáo viên Tin học có thể tổ chức câu lạc bộ hoặc hoạt động ngoài giờ để giúp học sinh tham gia:

• Mission Zero: Phù hợp với giờ học Tin học hoặc hoạt động trải nghiệm lớp 4–5 THCS, nơi học sinh mới bắt đầu Python. Bài tập có thể làm trong 2–3 tiết liên tiếp hoặc lan tỏa qua nhiều tuần.
• Mission Space Lab: Kết nối với các môn Tin học, Khoa học tự nhiên (địa lí thực vật, khí hậu) ở THCS và THPT. Yêu cầu sẵn sàng đắm chìm sâu hơn và hiểu về xử lý ảnh, thống kê cơ bản.

Hiện tại, Việt Nam không phải là thị trường chính của cuộc thi, nhưng học sinh và giáo viên Việt Nam có thể tham khảo cấu trúc bài tập, mẫu code và hướng dẫn từ trang chủ để thiết kế hoạt động STEM riêng. Đây là cách để giáo viên mở rộng tầm nhìn về liên kết lập trình với khoa học thực tiễn.

Hỗ trợ và tài liệu

Đội Astro Pi Mission Control cung cấp các cuộc gọi hỗ trợ, phiên làm việc trực tuyến và livestream hướng dẫn trong suốt năm học. Trang chủ Astro Pi cũng có thư viện ví dụ code, tài liệu chi tiết và hướng dẫn bằng tiếng Anh.

Nguồn tham khảo

Bài viết này do Hoàng Phúc JSC biên soạn lại bằng tiếng Việt dựa trên ý chính của bài sau, có bổ sung ví dụ và bối cảnh của trường phổ thông Việt Nam. Đây không phải bản dịch.

• Bài gốc: "Launching Astro Pi 2026/27: Code your way to the International Space Station", Raspberry Pi Foundation
• Tác giả: Fergus Kirkpatrick
• Ngày đăng: 2026-09-14
• Địa chỉ: https://www.raspberrypi.org/blog/launching-astro-pi-2026-27-code-your-way-to-the-international-space-station/
• Ngày truy cập: 12/10/2026