Bóc tách 14 loại thiết bị STEM Tiểu học theo Phụ lục 1 Thông tư 86 & Gợi ý cấu hình

Trong khuôn khổ Thông tư số 86/2026/TT-BGDĐT của Bộ Giáo dục và Đào tạo, Phụ lục 1 xác lập Danh mục khung thiết bị giáo dục STEM cấp Tiểu học gồm 14 loại thiết bị, phân bổ đều vào 4 nhóm chức năng sư phạm:

1. Khám phá, đo lường và thực nghiệm khoa học (6 loại)
2. Thiết kế kĩ thuật và chế tạo (4 loại)
3. Lập trình và robot giáo dục (2 loại)
4. Công nghệ số, trí tuệ nhân tạo và Internet vạn vật (2 loại)

Ở lứa tuổi tiểu học (từ lớp 1 đến lớp 5), giáo dục STEM không đặt nặng lý thuyết hàn lâm mà tập trung khơi gợi tính tò mò, rèn luyện kỹ năng quan sát, thao tác đôi tay khéo léo và bước đầu làm quen với tư duy thuật toán thông qua trực quan sinh động. Bài viết này nằm trong cẩm nang Hướng dẫn triển khai trang bị thiết bị STEM theo Thông tư 86/2026/TT-BGDĐT, giúp Ban Giám hiệu và tổ chuyên môn bóc tách chi tiết từng nhóm thiết bị để định hình kế hoạch mua sắm chuẩn xác.

1. Nhóm Khám phá, đo lường và thực nghiệm khoa học (6 loại)

Nhóm thiết bị này phục vụ chủ yếu cho các môn Tự nhiên và Xã hội (lớp 1, 2, 3) và môn Khoa học (lớp 4, 5), giúp học sinh chuyển từ quan sát định tính sang thu thập dữ liệu định lượng đơn giản.

1.1. Kính lúp và dụng cụ quang học cầm tay

• Yêu cầu kỹ thuật theo Phụ lục 1: Độ phóng đại quang học từ 3x đến 10x, thấu kính quang học an toàn, viền bọc cao su hoặc nhựa chống va đập, tay cầm vừa vặn với học sinh tiểu học.
• Ứng dụng dạy học: Quan sát cấu tạo gân lá, nhụy hoa, bề mặt đất đá, chân và cánh côn trùng trong môn Tự nhiên và Xã hội; thực hành phân loại thực vật và động vật trong môn Khoa học.
• Thiết bị gợi ý tại Hoàng Phúc JSC: Kính lúp cầm tay bọc cao su chống vỡ, kính hiển vi mini bỏ túi có đèn LED chiếu sáng.
• Định mức trang bị: 6 – 8 bộ/phòng học (mỗi nhóm 1 bộ gồm 2–4 kính lúp với các độ phóng đại khác nhau).

1.2. Bộ dụng cụ đo lường số hóa cơ bản (Nhiệt độ, ánh sáng, âm thanh)

• Yêu cầu kỹ thuật theo Phụ lục 1: Thiết bị đo cầm tay hiển thị màn hình LCD số rõ ràng, hoạt động bằng pin an toàn, dải đo phù hợp môi trường học đường (nhiệt độ 0–100°C, cường độ ánh sáng Lux kế, đo độ ồn dB).
• Ứng dụng dạy học: Đo nhiệt độ nước ấm và nước đá trong bài học Sự chuyển thể của nước (Khoa học 4); đo độ ồn trong lớp học và ngoài sân trường; khảo sát độ sáng ở các góc học tập.
• Thiết bị gợi ý tại Hoàng Phúc JSC: Thiết bị đo nhiệt độ hiển thị số chống nước, cảm biến ánh sáng và âm thanh cầm tay có màn hình đọc trực tiếp.
• Định mức trang bị: 6 – 8 thiết bị/phòng (1 thiết bị/nhóm).

1.3. Mô hình cấu tạo sinh học và chu trình tự nhiên

• Yêu cầu kỹ thuật theo Phụ lục 1: Mô hình giải phẫu thực vật, động vật, cơ thể người hoặc chu trình vòng đời sinh vật dạng module tháo lắp bằng nhựa nguyên sinh không độc hại.
• Ứng dụng dạy học: Dạy học trực quan về cơ quan vận động, hô hấp, tuần hoàn (Tự nhiên & Xã hội lớp 2–3); mô hình chu trình vòng đời của bướm, ếch, cây xanh (Khoa học lớp 4).
• Thiết bị gợi ý tại Hoàng Phúc JSC: Bộ mô hình vòng tuần hoàn nước trong tự nhiên, mô hình chu trình sống sinh vật tháo lắp.
• Định mức trang bị: 1 – 2 bộ lớn dùng chung toàn phòng cho giáo viên giảng giải và đại diện các nhóm lên tương tác.

2. Nhóm Thiết kế kĩ thuật và chế tạo (4 loại)

Phục vụ trọng tâm cho môn Công nghệ (lớp 3, 4, 5) và các hoạt động trải nghiệm STEM, rèn luyện tư duy thiết kế và kỹ năng thực hành kỹ thuật cơ bản.

2.1. Bộ dụng cụ chế tạo kỹ thuật an toàn cho học sinh tiểu học

• Yêu cầu kỹ thuật theo Phụ lục 1: Kéo đầu tròn có lẫy an toàn, kìm bấm góc tù, tua vít cách điện nhỏ, thước cuộn, keo dán gốc nước không mùi, khay bảo quản linh kiện có nắp khóa.
• Ứng dụng dạy học: Cắt dán mô hình kỹ thuật, làm đồ chơi dân gian, chế tạo cối xay gió, bè nổi, chuông gió trong các chuyên đề STEM lớp 3 và lớp 4.
• Thiết bị gợi ý tại Hoàng Phúc JSC: Hộp dụng cụ kỹ thuật tiểu học an toàn chia ngăn chuyên dụng.
• Định mức trang bị: 6 – 8 hộp/phòng (mỗi nhóm 1 hộp).

2.2. Bút vẽ 3D công nghệ nhiệt độ thấp (Low-temperature 3D Pen)

• Yêu cầu kỹ thuật theo Phụ lục 1: Đầu bút gia nhiệt nhiệt độ thấp (khoảng 40–50°C, chạm tay không gây bỏng), sử dụng dây nhựa PCL nóng chảy ở nhiệt độ thấp, pin sạc qua cổng USB tiện lợi.
• Ứng dụng dạy học: Giúp học sinh chuyển đổi bản vẽ 2D trên giấy thành mô hình khung không gian 3D (như khung ngôi nhà, hình tháp, cây cầu chịu lực, mô hình tế bào sinh học).
• Thiết bị gợi ý tại Hoàng Phúc JSC: Bút vẽ 3D không dây nhiệt độ thấp an toàn kèm bộ khuôn mẫu định hình đa chủ đề.
• Định mức trang bị: 6 – 8 chiếc/phòng (mỗi nhóm 1 chiếc kèm dây nhựa PCL nhiều màu).

2.3. Bộ lắp ghép cơ khí và truyền động bánh răng

• Yêu cầu kỹ thuật theo Phụ lục 1: Chi tiết lắp ghép dạng thanh dầm, trục quay, bánh răng, ròng rọc, dây đai bằng nhựa ABS bền đẹp, liên kết dạng khớp bấm không cần dùng ốc vít phức tạp.
• Ứng dụng dạy học & Giáo án thực tế: Khám phá cơ chế truyền chuyển động trong môn Công nghệ 4; thực hành lắp ráp mô hình xe chạy trớn hoặc xe năng lượng sạch. Thầy cô có thể tham khảo trực tiếp giáo án mẫu: Chế tạo mô hình xe đồ chơi chạy bằng năng lượng mặt trời (Khoa học 5).
• Thiết bị gợi ý tại Hoàng Phúc JSC: Bộ khối lắp ghép cơ cấu truyền động cơ khí tiểu học.
• Định mức trang bị: 6 – 8 bộ/phòng.

3. Nhóm Lập trình và robot giáo dục (2 loại)

Phục vụ môn Tin học (lớp 3, 4, 5) và câu lạc bộ Robotics tiểu học, hình thành tư duy giải quyết vấn đề và năng lực số nền tảng.

3.1. Robot giáo dục lập trình nút bấm và thẻ lệnh không cần màn hình (Screen-free Robot)

• Yêu cầu kỹ thuật theo Phụ lục 1: Robot tích hợp cảm biến đọc thẻ lệnh hoặc phím bấm điều hướng trên lưng, có thể di chuyển trên bản đồ sa hình, phát âm thanh và đèn LED báo hiệu.
• Ứng dụng dạy học: Học sinh lớp 1, 2, 3 làm quen với khái niệm "thuật toán" và "trình tự logic" mà không bị phụ thuộc vào màn hình máy tính hay điện thoại; điều khiển robot đi tìm chữ cái, phép tính hoặc đường về đích.
• Thiết bị gợi ý tại Hoàng Phúc JSC: Robot giáo dục Matatalab Tale-Bot Pro / VinciBot ở chế độ thẻ lệnh.
• Định mức trang bị: 6 – 8 robot/phòng.

3.2. Robot lập trình khối lệnh kéo thả (Block-based Coding Robot)

• Yêu cầu kỹ thuật theo Phụ lục 1: Khung xe tích hợp sẵn cảm biến dò đường (Line-tracking), cảm biến đo khoảng cách tránh vật cản, cảm biến ánh sáng, loa phát nhạc và ma trận LED hiển thị biểu cảm. Tương thích môi trường lập trình khối trực quan (Scratch/Blockly) qua máy tính hoặc máy tính bảng.
• Ứng dụng dạy học & Kế hoạch bài dạy mẫu:
• Triển khai các bài học Tin học 4 và Tin học 5 về điều khiển luồng lệnh, rẽ nhánh điều kiện (Nếu... Thì...), lặp vô hạn.
• Giáo viên có thể tải và áp dụng ngay 2 bài dạy mẫu có sẵn tại Góc STEM:
  👉 Bài học STEM: Robot thám hiểm sa hình và phân loại màu sắc (Tin học 4 - Công nghệ 4)
  👉 Bài học STEM: Lập trình robot vận chuyển hàng tự hành (Tin học 4 - Công nghệ 4)
• Thiết bị gợi ý tại Hoàng Phúc JSC: Robot giáo dục Matatalab VinciBot hoặc WeeeBot mini.
• Định mức trang bị: 6 – 8 bộ/phòng kèm bản đồ sa hình thực hành.

4. Nhóm Công nghệ số, AI và IoT (2 loại)

4.1. Bản đồ tương tác và sa hình thực hành thông minh

• Yêu cầu kỹ thuật theo Phụ lục 1: Bạt sa hình bề mặt chống lóa, in sắc nét các chủ đề (Thành phố an toàn giao thông, Mê cung toán học, Nông trại thông minh) tích hợp vạch dẫn đường quang học chuẩn hóa.
• Ứng dụng dạy học: Tạo bối cảnh bài toán thực tế cho các giờ học STEM tích hợp liên môn Lịch sử - Địa lí, Tự nhiên và Xã hội.
• Thiết bị gợi ý tại Hoàng Phúc JSC: Bộ sa hình sa bàn giao thông học đường và sa hình thám hiểm không gian.
• Định mức trang bị: 2 – 4 sa hình lớn/phòng.

4.2. Thẻ nhận diện thông minh và cảm biến thị giác màu sắc

• Yêu cầu kỹ thuật theo Phụ lục 1: Thẻ mã vạch/thẻ màu sắc chuẩn hóa kèm cảm biến nhận diện tích hợp trực tiếp trên robot, giúp học sinh tiểu học bước đầu hiểu về cách máy móc nhận biết thế giới xung quanh.
• Ứng dụng dạy học: Các dự án STEM "Robot phân loại rác tái chế theo màu sắc", "Robot dừng lại khi gặp đèn đỏ".
• Định mức trang bị: Đi kèm đồng bộ theo từng bộ robot lập trình nhóm.

Gợi ý cấu hình dự toán mẫu phòng STEM Tiểu học (Quy mô 35–45 học sinh)

Căn cứ vào nguyên tắc phân kỳ đầu tư và định mức nhóm 4–6 học sinh, cấu hình tiêu chuẩn cho 1 phòng học STEM Tiểu học bao gồm:

Để nhận bảng thông số chi tiết của 14 loại thiết bị kèm danh mục dự toán mẫu phù hợp với ngân sách của từng trường, Quý thầy cô có thể gửi yêu cầu tại trang Báo giá thiết bị hoặc liên hệ đội ngũ chuyên gia của Hoàng Phúc JSC qua số Hotline: 0919 722 305.